مورینگا  نامی مشترک بر تیره مورینگاسه جهت نام بردن آنها اطلاق می‌شود. این تیره شامل سیزده گونه است.

توجه شود که با موریندا اشتباه گرفته نشود.

سیزده گونه این تیره در زیر عنوان شده‌است:

Moringa arborea Verdc

Moringa borziana Mattei

Moringa concanensis

Moringa drouhardii Jum

Moringa hildebrandtii Engl

Moringa longituba Engl

Moringa oleifera Lam

Moringa ovalifolia Dinter & Berger

Moringa peregrina (Forssk.) Fiori

Moringa pygmaea Verdc

Moringa rivae Chiov

Moringa ruspoliana Engl

Moringa stenopetala (Baker f.) Cufod.

معروفترین گونه مورینگاسه رو می‌توان مورینگا اولیفیرا (Moringa oleifera)نام برد.

مورینگا بومی بخش‌هایی از آفریقا و آسیا برگرفته از کلمه مورانگای است. تیره مورینگاسه در آب و هوای گرمسیری و نیمه گرمسیری  رشد کرده و در اندازه‌های مختلف از گیاهان کوچک تا درختان عظیم وجود دارند.

بیشترین گونه کشت شده از این تیره درخت مورینگا اولیفیرا بومی شمال هندوستان بوده و به درخت معجزه نیز معروف است.

نوع مورینگا استنپوتلا (Moringa stenopetala) نیز بومی آفریقا بوده و در بسیاری از نقاط این قاره کشت می‌شود.

گونه‌های مورینگا در بسیاری از محیط‌ها رشد سریعی دارند.

توجه شود که گز روغنی نام فارسی نمونه مورینگا پرگرینا (Moringa peregrina) است که در مناطقی از سیستان و بلوچوستان و هرمزگان کشت می‌شود.

مقدمه

 گـز روغـن یـا گازرخ متعلق بـه جنـس Moringa و با نـام علمی .Fiori.) Forssk (peregrina Moringa یکـی از درختچه هـای ارزشـمندی اسـت کـه در جنـوب شـرقی کشـور مـا رویـش دارد. از ایـن جنـس تـا چهـارده گونـه گـزارش شـده اسـت کـه در مناطـق گرمسـیری و نیمه گرمسـیری جهـان پراکنـده شـده اند. گـز روغـن به دلیـل ارزشهـای دارویی و تغذیـه ای فـراوان بـه درخـت معجـزه یـا معجـزه طبیعـت لقب گرفتـه اسـت.

ایـن گیـاه منبعـی غنـی از پروتئینهـا، ویتامینها، بتاکاروتـن، اسـیدهای آمینـه و فنولیکهـای مختلف اسـت که از اعصار و قرون گذشـته توسـط سـاکنان محلی مورد اسـتفاده های مختلـف قـرار می گرفـت. ایـن گونـه تاکنون بیشـتر به دلیـل بذر مملـو از روغنـش در کانـون توجـه سـاکنان محلـی بـوده ولـی ظرفیتهـا و قابلیتهـای بالقـوه ای دارد. همانطورکـه زیتـون در مناطقـی از کشـور سـبب اشـتغال و درآمدزایی شـده اسـت گـز روغـن هـم میتوانـد موجـب اشـتغال و درآمدزایـی زیـادی در جنوب شـرقی کشـور شـود.

اگرچـه ایـن گونـه اشـتهار بـه مقاومـت در برابر شـرایط سـخت محیطـی ازجمله خشکسـالیهای مسـتمر دارد، ولی فشـارهای گزینشـی منفی طبیعـی و مصنوعـی کـه به طـور عمـده توسـط انسـان اعمال میشـود، آن را بـه پرتـگاه برده اسـت. غفلـت از بهره برداری صحیـح ایـن گونـه از گذشـته های دور تاکنـون سـبب شـده اسـت کـه بخـش عمـده ای از رویشـگاههای آن تخریـب شـده و تک درختـان آن بـه مناطـق مرتفع و دور از دسـترس انسـان پنـاه ببرند. احیـای این گونـه در مناطق رویشـگاهی آن اگـر درسـت مدیریـت نشـود میتواند سـبب هـرز رفتن بخـش عمـده ای از تالشهـای دسـتگاههای متولـی این امر شـود. تشـکیل باغهـای الگویی بـا اسـتفاده از ژنوتیپهای منتخـب کـه قـادر بـه تولیـد مقادیـر زیـادی بـذر هسـتند میتوانـد سـاکنان محلـی را بـه کشـت وکار ایـن گونـه ترغیـب کند تـا بدین ترتیـب ضمـن اشـتغالزایی، بخشـی از روغـن صنعتی مورد نیـاز کشـور نیـز تأمین شـود.

علاوه بر گـز روغـن، گونـه دیگـری از ایـن جنـس به نـام به تازگـی وارد کشـور مـا شـده و در مناطـق جنوب و جنوب شـرقی کشـور اسـتقرار مناسـبی یافته اسـت. این گونه دارای فهرسـتی از عناصـر مهـم غذایـی و معدنـی بـوده و به عنـوان منبعی غنـی از پروتئینهـا، ویتامینهـا، بتاکاروتـن، اسـیدهای آمینـه و فنولیکهای مختلف شـناخته شـده اسـت

 بیشـتر اجزای رویشـی و زایشـی این دو گونه به شـکلهای مختلفی به عنـوان دارو، بـرای درمـان بیماریهـای مختلـف، ازجملـه درد مفاصـل، التهـاب و دههـا کاربـرد دیگـر دارویـی و همچنیـن به عنوان مـاده غذایی و صنعتی مورد اسـتفاده  قرار میگیرد.

ظرفیتهای موجود در گز روغن oleifera M.

 گـز روغـن یکـی از باارزشتریـن گونه هـای مورینـگا اسـت کـه اگرچـه تاکنـون بسـیاری از ظرفیتهـای بالقـوه آن شناسـایی شـده ولـی درعمـل در بهره بـرداری بهینـه از ایـن ظرفیتهـا، غفلت هـای زیـادی شـده اسـت. ایـن گونـه به عنـوان درختچـهای مقـاوم بـه خشـکی در سـختترین شـرایط زیسـتی و رویشـگاه طبیعـی در کشـور ما رشـد و نمو داشـته و در خشکسـالیهای مسـتمر چندین سـاله اخیـر هـم به خوبـی دوام آورده اسـت. یکـی از مهمتریـن ویژگیهـای گـز روغـن درصـد بـالای روغـن در بـذر آن اسـت که بـه اعتقاد بسـیاری از محققـان، خواص متعـددی دارد کـه آن را در ردیـف یکـی از بهتریـن روغنهـا بـا کاربریهـای مختلـف دارویـی، خوراکـی و صنعتی قرار داده اسـت.

روغـن مورينـگا حـاوي نسـبت بالایی از اسـيدهاي چرب اشـباع و غيراشـباع يک واحـدي نظيـر روغـن زيتـون اسـت کـه جايگزين ایدئالـی بـراي ايـن گونـه روغنهـا در جيره غذايي انسـان به شـمار مـیرود. این روغن در عطرسـازي نيز کاربرد زيـادي دارد؛ همچنین بـا رويکـرد امـروزي درخصـوص جايگزينـي روغنهـاي گياهـي غيراشـباع چندزنجيـرهاي بـا روغنهـاي گياهـي غيراشـباع حاوي مقاديـر زيـاد اسـيدهاي تکزنجيـرهاي، ارزش آن بیشـتر نمایـان میشـود. الزم به‌‌ذکـر اسـت، روغنهايـي که حـاوي مقاديـر زيادي اسـيد اولئيک هسـتند حتي در شـرايط سـختي نظير سـرخ کردن غذا هـم بسـيار پايـدار می مانند. از گذشـته های دور در کشـور مـا و سـایر مناطـق رویـش آن در منطقـه غـرب آسـیا، از بخشهـای مختلـف رویشـی ایـن گونـه در درمـان بیماریهـای مختلـف ازقبیـل نارسـایی های گوارشـی، درمـان سـرماخوردگی، التهـاب پوسـتی، رماتیسـم و درد مفاصـل اسـتفاده می شـد.

روغـن مورينـگا به عنـوان يکـي از نرم کنندههـاي پوسـتی مـورد اسـتفاده قـرار ميگیـرد و مصريـان قديـم هـم از آن بـرای رفـع چين وچـروک پوسـت بـدن اسـتفاده مي‌‌کردنـ.

از عصـارهاي کـه از بـرگ ايـن گونـه گرفتـه ميشـود به عنـوان ضدعفوني کننـده زخـم و کمـک در بهبـود زخمهاي سـطحي اسـتفاده ميشـود .

 شـاخ وبرگ گونه هـاي مورينـگا حـاوي ميـزان بالایی پروتئيـن و اسـيدآمينه هاي مؤثر در رشـد موجـودات زنـده ازجمله انسـان و دام هسـتند. کشـت متراکم برخـي گونه هـاي آن بـرای اسـتفاده در بهبـود تغذيـه انسـان و دام توصيـه شـده و امـروزه از کشـت متراکـم گونـه oleifera. M برای برداشـت بـرگ و تولیـد فراوردههـای برگـی آن اسـتفاده میشـود. فالونوئيدهـاي فعـال زيسـتي کـه در اين گونـه يافت شـده اند ممکن اسـت مسـئول فعاليـت ضدالتهابـي آن باشـند. ارزش دارويـي گـز روغـن به عنـوان کاهـش دهنـده گلوکـز و چربـي خـون و همچنيـن فعاليت آنتي اکسـيداني و داشـتن اثـرات ضدالتهاب و ضـددرد، بدون داشـتن اثـرات جانبـي روي موکـوس معده هـم حائز اهميت اسـت. تنـوع زیـادی در زمينـه فعاليتهـاي آنتياکسـيداني در گونه هـای مختلـف مورينـگا وجـود دارد و بيشـترين مقـدار آن در گونـه peregrina. M گزارش شـده اسـت

یکی از ارزشـمندترین ویژگیهـای مورینـگا خاصیـت ایجاد ایمنـی در بـدن اسـت کـه به تازگـی توسـط برخـی از محققـان مطـرح شـده اسـت. ضمـن اینکـه حتـی مصـرف دُزهـای بـالای مـواد گیاهـی حاصـل از گـز روغـن، بـدون هیچگونـه عارضهای توصیـه شـده اسـت. همچنیـن مصـرف عصـاره بـرگ گـز روغـن به میـزان 200 میلیگـرم بـه ازای هـر کیلوگـرم وزن بـدن سـبب رفـع عـوارض جانبـی مصـرف مسـتمر اسـتامینوفن میشـود. لازم به ذکـر اسـت کـه مصـرف زیـاد اسـتامینوفن میتواند موجـب مسـمومیتی شـود کـه در انتهـا باعـث از کار افتـادن کارکردهـای کبـد و نکـروزه شـدن آن میشـود .گونـه بومـی آن داراي خـواص آنتیاکسـیدانی و ضدميکروبـي نیـز هسـت کـه بـر ارزشهـای دارویـی آن افزوده اسـت

گـز روغـن در ایـران در اسـتانهاي هرمـزگان و سيسـتان و بلوچسـتان، از بشـاگرد تـا نیک شـهر، بيـن عرضهـاي َ50  25 تـا َ34 26 روي سـازندهاي زمين شناسـي خـاص در مناطـق كوهسـتاني مشـاهده ميشـود .روغن بذر این گونـه کيفيتي در حـد روغن زيتـون دارد که علاوه بر کاربردهـاي تغذيه اي- دارويـي، به علـت مقاومـت در برابـر حرارتهـاي بـالا، در صنايـع عطرسـازي، ساعت سـازي و خودروسـازي نيـز مـورد توجـه اسـت.

 زادآوری، استقرار و دیرزیستی گز روغن عوامـل متعـددی در زادآوری ایـن گونـه نقـش منفـی ایفـا می کننـد و وجـود ایـن عوامـل هـم سـبب شـده اسـت کـه در رویشـگاههای آن به نـدرت شـاهد زادآوری طبیعـی باشـیم. ارزش فوقالعـاده بـذر آن به دلیـل خـواص متعـدد دارویـی، تغذیـهای و صنعتـی و سـهولت در جمـع آوری و برداشـت بـذر توسـط انسـان و چـرای بذرهـای ریـزش کـرده توسـط دام و حیات وحـش سـبب می شـود بـذر کمـی بـرای تنـدش، رویـش و اسـتقرار در طبیعـت باقـی بمانـد. جمعیتهـای گز روغـن در اکثر رویشـگاه های خود و همه کشـورهای منطقه، در حـال نابـودی بوده و تـداوم بقـا و تقویت رویشـگاههای آن فقـط بـا جنگلکاری هـای مصنوعـی و حفاظت هـای لازم  امکانپذیـر ا ست .

 مهمتریـن عامـل اسـتقرار ایـن گونـه در کشـور مـا شـرایط  ویـژه رویشـگاهی اسـت؛ به طـوری کـه ایـن گونـه را محـدود بـه جنوب شـرقی کشـور کرده اســت. به نظــر میرســد تغییــرات شــرایط دمایــی به ویــژه دمــای زیـر صفـر را برنمی تابـد بـه گونـها ی کـه اساسـاً در عرض هـای بــالا به دلیــل ســرمای زیــر صفــر درجــه زمســتانی حتــی یــک پایــه از ایــن گونــه را نمیتــوان یافــت. بــا ایــن حــال اثــرات متقابـل عوامـل مختلـف انسـانی و محیطـی سـبب شـده اسـت کـه رویشـگاههای طبیعـی ایـن گونـه بـه ارتفاعـات باال دسـت منتقـل شـود، جاییکـه کمتـر دسـت انسـان بـه آن برسـد. درصورتیکـه شــرایط رویشــگاهی از نظــر دمــا و خــاک بســتر مناســب باشــد و سـایر عوامـل انسـانی و حیوانـی محدودکننـده اسـتقرار و رشـد وجــود نداشــته باشــد، اســتقرار و رشــد ایــن گونــه به راحتــی صــورت میگیــرد. یکــی از ویژگیهــای منحصربهفــردی کــه در نهــاد ایــن گونــه بــه ودیعــه گذاشــته شــده تولیــد ریشــهای غده ای شــکل در ابتــدای رویــش و نونهالــی اســت .ایــن غده هــا قبــل از اینکــه ریشــه بــه اعمــاق زمیــن نفــوذ کنــد گیــاه را قــادر بــه جــذب و نگهــداری آب کافــی بــرای مقابلــه بــا دوره هــای خشــکی طولانی مــدت در مناطــق رویشــگاهی آن می کنــد. همچنیــن به علــت اینکــه بــذر گونه هــاي مورينــگا به ويــژه گــز روغــن حــاوي درصــد بالایی از روغــن بــوده و در شـرايط سـخت رويشـگاهي بـا سـرعت زيـادي قــوه ناميــه آن کاهــش یافتــه و از بيــن مــيرود، وجــود رطوبــت لازم بــرای جوانه زنــي در دوره سـامت بـذر کـه دوره کوتاهـي پـس از ريـزش آن اسـت و اسـتمرار ايـن رطوبـت بـرای رشـد اوليـه، ازجملــه عوامــل تعيين کننــده در جوانه زنــي بــذر و اســتقرار آن به شــمار مــی رود .

مکانی برای کشت مورینگا (گز روغنی)
برای رشد گیاه دارویی مورینگا، انتخاب محیط مناسب ضروری است. قرار گرفتن در معرض مستقیم نور خورشید، گرما و آب با خاک‌های آلوده برای این درخت بسیار خطرناک است.
ایالت متحده به ویژه در ایالت های جنوبی و غربی مکان بسیار مناسبی برای رشد مورینگا (Moringa) در خارج از منزل تلقی می‌شود؛ به گونه ای که مورینگا در مناطق 8، 9 و 10 مطابق شکل، در خارج از منزل و با شرایط مناسب می تواند رشد کند. این گیاه دارویی در فیلیپین نیز در طول تابستان کشت می شود. با این وجود، درخت مورینگا می تواند در طول سال، در مناطق گرمسیری، معتدل و استوایی رشد یابد.
مورینگا، درختی است که سردی را دوست ندارد و احتمال از بین رفتن آن در آب و هوای سرد، زمانی که درجه حرارت متوسط زیر 70 درجه باشد، وجود دارد.
برای کسانی که یک زمستان واقعی دارند، جایی که دما به شدت پایین است و آب یخ می زند، توصیه می شود تا مورینگا را در گلدان گذاشته، آن ها را در فصل بهار و تابستان بیرون از خانه نگه دارید و در هنگام سرد شدن آن ها را درون محفظه نگه دارید. مورینگا، به استثنای آب و هوای گرمسیری، در زمستان به حالت خوابیده می رود. لذا در صورتی که هوا خیلی سرد شود، درخت می میرد مگر اینکه در محیطی گرم نگهداری شود. هنگامی که مورینگا به حالت خاموش می رود، برگ های آن می ریزند و شاخه ها از بین می روند.

انواع کشت درخت مورینگا
درختان مورینگا می توانند از بذرهای مورینگا، برش شاخه ای (قلمه) از درخت مورینگا و استفاده از کیسه های پلاستیکی کشت شوند.

کشت با قلمه
پس از اینکه هر سال درختان تولید میوه ها را متوقف می کنند، شاخه ها می بایست قطع شوند تا رشد تازه ای صورت گیرد. این شاخه ها (قلمه) برای کشت درختان جدید عالی هستند. در ادامه نکاتی که در زمان کاشت قلمه نیاز است بدان توجه شود، مطرح می شود:
1. با قطر حداقل 1 اینچ (2.5 cm) و طول حداقل 6 فوت (1.8 m) برش دهید.
2. سوراخی با عمق 3 فوت (1 متر) حفر شود.
3. مکان قلمه را در این سوراخ با مخلوطی از خاک، شن و کود کمپوست پر کنید. بسته به محکم بودن اطراف پایه قلمه، یک حالت برجسته کوچک یا شکل مخروطی را به گونه ای ایجاد کنید تا به سمت پایین بریده شود. مطلوب است که آب ساقه درخت جدید را لمس نکند.
4. سعی شود قلمه را از آب اشباع نکنید.

کشت بذر در زمین
بذرهای مورینگا دوره های نهفتگی ندارند و می توانند به زودی رشد کرده و کاشته شوند. بذرهای مورینگا به اندازه یک نخود بزرگ هستند و بال دارند. بذرها برای جوانه زدن نیاز به نور خورشید ندارند.
بهتر است بذرها را بطور مستقیم جایی بکار ببریم که درختان قرار است آن جا کشت شوند. نهال های جوان شکننده هستند و اغلب می توانند پیوند را زنده نگه دارند. برای کاشت بذر به طور مستقیم در زمین چندین مرحله وجود دارد که در ادامه شرح داده می‌شود:
1. یک ناحیه را با خاکی سبک و شنی انتخاب کنید به گونه ای که نه با خاک رس سنگین باشد و نه اینکه بسیار روان باشد.
2. حفر سوراخ هایی با عمق 1 فوت (30 سانتی متر). سوراخ ها را با خاک خالی پر کنید. کمپوست یا کود باعث می شود تا رشد درخت تسهیل گردد، حتی اگر درختان مورینگا بتوانند در خاک های فقیر رشد کنند.
3. کشت 3 تا 5 دانه در هر سوراخ به میزان 2 اینچ (5 سانتیمتر) به صورتی که جدا از هم باشند. همچنین توجه شود که این ابعاد فراتر از سه برابر عرض بذر (تقریبا ½ اینچ یا 1.5 سانتی متر - اندازه ی کوچکترین عدد) تجاوز نکند.
4. خاک را به اندازه کافی مرطوب نگه دارید تا خاک بالا خشک شود و گیاهان در حال ظهور را متوقف کند، اما نباید بیش از حد مرطوب باشد و یا دانه های دیگر از آب اشباع شده و دچار پوسیدگی شوند.
5. هرگاه نهال به اندازه چهار تا شش اینچ رشد کرد، سالم ترین نهال را در زمین نگه دارید و بقیه را حذف کنید. موریانه ها و کرم ها می توانند یک جوانه جوان را از پای درآورند؛ لذا اقدامات لازم برای حفاظت از گیاهان را از این دو خطر انجام دهید.
توجه داشته باشید اگر خاک سنگین باشد، سوراخی با قطر بزرگتر تا 3 فوت (90 سانتیمتر) و عمق 3 فوت حفر شود و با یک قسمت ماسه و 2 قسمت اصلی خاک بکر پر شود. اضافه شدن کمپوست یا کود در این فرآیند میتواند به شما کمک وافری نماید.

 

کشت بذر در کیسه های پلاستیکی
هنگامی که امکان استقرار گیاه در زمین وجود ندارد، می توان از روش زیر استفاده کرد:
1. کیسه های بذر را با مخلوط خاک سبک، به عنوان مثال 3 قسمت خاک به 1 قسمت ماسه پر کنید.
2. دو یا سه بذر را در هر کیسه به عمق ¼ اینچ (0.5 سانتی متر) کشت کنید.
3. رطوبت را تا حدودی حفظ کنید. جوانه زنی در عرض دو هفته اتفاق می افتد.
4. جوانه های اضافی را جدا کنید و هر یک را از کیسه خارج کنید.
جوانه ها را می توان پس از چهار تا شش ماه، زمانی که آن ها به میزان 2-3 فوت (60-90 سانتی متر) رشد می کنند، پیوند زد.

کاشت :
زمینی که درختان باید کاشته شود، باید دارای نور کافی و شنی باشد و شامل خاک رس یا اشباع از آب نباشد. برای این کار، سوراخی با عمق 1 فوت (30 سانتی متر) مربع حفر کنید و با خاک شل پر کنید. افزودن کمپوست یا کود به درختان کمک می کند تا بهتر رشد کنند.
1. به سوراخ های حفر شده یک روز قبل از کاشت نهال ها آب دهید.
2. نهال های گیاهی را در اواخر بعد از ظهر، برای جلوگیری از نور گرم خورشید در روز اول کشت کنید.
3. یک سوراخ در گودال برای پذیرش تمام خاک در کیسه ایجاد کنید. با دقت کیسه را باز کنید و نهال را در سوراخ کاشت بگذارید. مراقب باشید که خاک را در اطراف ریشه های گیاهچه سالم نگه دارید.
4. خاک را در اطراف پایه نهال قرار دهید.
5. تنها برای چند روز اول به آرامی آبیاری کنید.
اگر نهال ها در حال سقوط هستند، از چوب به عنوان تکیه گاه از آن ها حمایت کنید. حفاظت جوانه های جوان از موریانه ها و کرم‌ها امری است که در مراحل بعدی می بایست بدان توجه وافری گردد.
با وجود اینکه مورینگا می تواند در شرایط مختلف و در خاک فقیر کشت شود، با این وجود استفاده از کمپوست یا کود می تواند به رشد درخت کمک وافری نماید.

آبیاری
در مواقع آبیاری، خاک نباید خشک و ترک خورده باشد، دانه ها نباید زیر آب قرار گیرند. از آنجا که جوانه ها کمی شکننده هستند، سعی کنید از آبیاری ساقه گیاه جلوگیری کنید. مورینگا می تواند در آب و هوای بسیار خشک با آب کمی زنده بماند، اما آبیاری منظم طی دو ماه اول کاشت بذر به آنها کمک می کند تا به درستی رشد کنند. پس از دو ماه اول، شما می توانید آب را به طور قابل توجهی قطع کنید و فقط در شرایطی که درخت نیاز شدیدی به آب دارد، آبیاری گردد.

هرس
همه درختان مورینگا به هرس معمولی برای پیشبرد رشد برگ، محدود کردن شاخه، و جلوگیری از رشد زیاد درخت بیشتر از حد معمول نیاز دارند. اگر به رشد یک درخت مورینگا توجهی نگردد، با بسیاری از شاخه ها و برگ های کوچک بلند می شود و تنها گل می دهد که بسیار بی بهره است. ارتفاع خوب درخت مورینگا بین 8 تا 12 فوت است و اگر شما همچنان به عملیات هرس درخت مورینگا ادامه دهید، درختان مورینگا به جای بالای درخت، تعداد زیادی برگ و شاخه های در حال رشد را از تنه نگه می دارند. برای هرس مورینگا، می توانید به سادگی شعاع را به نصف طول خود برش دهید و بالای درخت را مرتب کنید.
قطعات شاخه ای که حذف کرده اید را می توانید به قسمت های 4 تا 10 اینچ تبدیل کرده و در زیر درخت مورینگا پراکنده کنید تا به عنوان یک کود گیاهی طبیعی استفاده شود.

تغذیه
اکثر بذرهای مورینگا طی دو هفته پس از کاشت به بوته تبدیل می شوند. درختان مورینگا معمولا به کود نیازی ندارند، اما اگر شما جهت ارتقای رشد نیاز به مکمل داشته باشید، فسفر به رشد ریشه و نیتروژن به رشد برگ کمک می کند. سولفات آمونیوم همچنین می تواند به رشد درخت کمک کند.

دما و هوا

کاشت درخت مورینگا لزوما باید در محیطی انجام شود که در معرض نور مستقیم خورشید نباشد و در مقابل نیز این گیاه توان تحمل سرمای بیش از حد را نداشته و  اگر درجه حرارت دما به زیر ۶۰ درجه سانتی گراد برسد از بین می رود.

آفات
درخت مورینگا برخلاف سایر درخت ها، در معرض بسیاری از آفات مقاوم است، اما با این وجود هنوز احتمال آسیب دیدن توسط موریانه ها و کرم ها وجود دارد. اگر این امر رخ دهد، می توانید از کودگیاهی با برگ گیاه روغنی کاستور، تراشه های چوب ماهون یا برگ های سدر شیرین به عنوان درمان استفاده کنید.

اگر شما در آب و هوای بسیار مرطوب زندگی می کنید و درختان خود را در محیط بیرون کشت می کنید، پوسیدگی ریشه می تواند رخ دهد. برای جلوگیری از این امر، سعی کنید کاشت درخت خود را در بالای یک تپه کوچک انجام دهید تا آب اضافی بتواند از گیاه خارج شود.
 

 

دستورالعمل کشت درخت پالونیا

 

معرفی درخت پالونیا و ارقام آن (Paulownia):

معرفی درخت پالونیا از لحاظ  مشخصات کلی :
 نام فارسی درخت : پالونیا
نام رایج انگلیسی : princess tree
نوع: چوبی چندساله
خانواده : PAULOWNIACEAE
ارتفاع: ۱۰-۲۵ متر
رنگ گل: سفید آبی
نور: نور زیاد
نیاز آبی: مرطوب
میوه :خشک، تخم مرغی شکل و کپسول مانند هستند و بین ۳ تا ۴ سانتیمتر طول دارند .

 ویژگی های کلی این درخت:

 پالونیا یا درخت پرنسس یا در ایران با نام درخت نوروز با نام علمی Paulownia گیاهی از راسته نعناسانان بوده و دارای ۶ تا ۱۷ گونه می باشد، گونه‌های مختلف آن بومی شمال آمریکا، چین، لائوس و ویتنام، و مناطق دیگر شرق آسیا، به ویژه ژاپن و کره هستند.

 برگ های پالونیا قلبی شکل و شکوفه های خوشبو و  زیبا و خوشه ای دارد که معمولاً در ارقام مختلف به رنگ سفید، صورتی مایل به بنفش هستند، پالونیا برای اولین بار به نام Anna Pavlovna دختر پاول یکم تزار روسیه نام گذاری شده است، پالونیا هنگامی که بر روی گل می باشد (تقریباً اردیبهشت ماه) توریست هایی را برای تماشای باغ های زیبای آن به خود جذب می کند.

 پالونیا درختی بسیار سازگار می باشد و در انواع خاک و آب و هوا و شرایط اقلیمی رشد می کند، این درخت در دشت های کم ارتفاع و زمین های مرتفع تا ارتفاع دو هزار متری کشور چین کاشته شده است، در کشور آمریکا نیز این درخت به وفور یافت می شود، در کشور ایران نیز این درخت در دهه ی ۸۰ برای اولین بار در شمال کشور کاشت شده، این درخت علاوه بر جنبه زینتی آن که به خاطر گلهایش می باشد به عنوان درختانی درآمدزا برای مصارف چوبی نیز کاشته می شود.

  گونه های مختلف درخت پالونیا در دماهای ۲۰- تا ۴۵ درجه سانتی گراد رشد داشته البته برخی گونه ها در دماهای پایین رشد مطلوب را ندارند.

گلهای پالونیا معمولاً بعد از بلوغ و در سال های دوم یا سوم ظاهر می شود.

نام های دیگر این درخت: empress tree، princess tree، foxglove tree، aka Dragon Tree، Sapphire Tree، Phoenix Tree

درخت پالونیا جایزه انجمن شایستگی باغ انگلستان را از آن خود کرده‌است.

همچنین از برگ‌ها و گل‌های پالونیا در تولید کمپوست و تغذیه دام استفاده و ترکیبات دارویی از آن استخراج می‌شود.

 ویژگی های درخت پالونیا:

از ویژگی‌های درخت پالونیا می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

مقاومت به کم‌آبی
مقاومت به خاکهای آهکی و گچی
مقاومت به خاکهای با زهکش بد
مقاومت به دود و هوای مناطق صنعتی

 پالونیا یکی از گونه های مناسب برای جنگل کاری می باشد، سرعت رشد این گیاه بالاست و برای فضاسازی شهری نیز مورد استفاده قرار می گیرد.

پوست درخت پالونیا بعد از بلوغ معمولاً خاکستری رنگ است، قبل از بلوغ ساقه ها پوشیده از کرک هستند، گلهای زیبای پالونیا بعد از تلقیح تبدیل به کپسولهای بذر (میوه) می شوند که در ابتدا به رنگ سبز و چسبناک بوده و سپس قهوه ای می شود و بذرهای سبک پالونیا در آن قرار گرفته است و به وسیله باد به راحتی پراکنده می شود که این بذرهای سبک دلیل مهاجم نام گرفتن درخت پالونیا می باشد و باعث تداوم درختان در جنگل ها می شود، رایج ترین راه برای تکثیر پالونیا کاشت بذر می باشد.

 پالونیا درختی برگ ریز است و خزان دارد و در مناطق معتدل و نیمه گرمسیری و سردسیری می توان پرورش داد، این گیاه همانطور که گفته شد دارای چوب با ارزشی است که با توجه به رشد سریع این درخت، قابلیت بالای تجاری سازی و درآمد زایی دارد، چوب های پالونیا سبک و نرم و قابل فرآوری های چوبی است.

ارقام مختلف پالونیا معمولاً دارای ارتفاعی بین ۱۰ تا ۲۵ متر بوده و دارای گستردگی عرضی تا ۱۰ متر نیز می باشد در نتیجه برعکس برخی درخت هایی که برای چوب کاشته می شود دارای سایه است، عمر این درخت را تا ۳۰۰ سال نیز برآورد کرده اند.

پالونیا دارای برگ های پهنی است که طول و عرض آنها به ترتیب به ۳۰ و ۲۰ سانتی متر نیز می رسد.

خصوصیات چوب  Paulownia

درخت پالونیا خصوصیات زیادی دارد که آن را نسبت به سایر درختان متمایز می کند . اگر بخواهیم بعضی از ویژگی های آن را نام ببریم می توان به موارد زیر اشاره کنیم:

وزن سبک :

چوب درختان پالونیا سبک ترین پوب شناخته شده است  . چوب این درخت بسیار سبک و فرم پذیر است و براحتی می توان آن را حالت داد , بنابراین بهترین گزینه برای استفاده در صنایع مبلمان سازی است . چوب پالونیا به راحتی شکاف و یا ترک  بر نمیدارد چوب Paulownia یک سوم وزن بلوط و نصف وزن کاج است.

 استحکام
چوب درخت پالونیا بالاترین مقاومت را نسبت به سایر چوب ها دارد. با تحقیقاتی که در آمریکا انجام شده است گفته می شود که خانه هایی که با چوب درخت پالونیا ساخته شده اند در برابر حرارت و آتش بسیار مقاوم ترند , تقریبا برابر با 400 درجه سانتیگراد، تقریبا دو برابر بیشتر از چوب های سخت و نرم دیگری که در بازار وجود دارد , نقطه شعله وری چوبهای دیگر حدود 270 درجه سانتیگراد است در حالی که چوب پالونیا در دمای 425 درجه سانتیگراد آتش میگیرد، بهمین دلیل چوب پالونیا میتواند در مواردی که محصولات چوبی نیاز به تحمل دمای بالا دارند کاربرد داشته باشد.

مقاوم در برابر خوردگی و محیطهای اسیدی و قلیایی , مقاومت در برابر خوردگی، اسید و قلیا از ویژگیهای منحصر بفرد چوب پالونیا است.

مقاوم به سایش:پالونیا چوبی سبک دارد که در عین سبکی به سادگی دچارسایش نمیشود.

بافتی زیبا با رنگی روشن:

چوب پالونیا با بافتی زیبا و ظریف با رنگی روشن و الگوهای طبیعی برای ساخت مبلمان، لوازم التحریرو تجهیزات ورزشی بسیار مناسب است.

توانایی اکوستیکی

اکوستیکی ابزار آلات موسیقی ساخته شده از چوب پالونیا با تغییر آب و هوا حفظ میشود. این چوب برای ساخت سنتور،عود و دیگر آلات موسیقی بسیار مناسب است.

تراش و رنگ آمیزی آسان

چوب پالونیا براحتی خرد نمیشود، اما بخاطر نرمی آن براحتی تراشیده شده و رنگ آمیزی میشود. از این رو چوب پالونیا برای ساخت صنایع دستی بسیار مناسب است.

 یک نکته مهم:

 همانطور که گفته شد درخت پالونیا درختی مهاجم است و بومی ایران نیست و باید در کاشت آن در ایران محتاطانه رفتار کرد هر چند که سودآوری بالایی داشته باشد ولی باید توجه داشت که درختان بومی ما نیز نباید فراموش شوند، در ایران، صنوبرهای بومی همچون سفید پَلَت و سپیدار و تبریزی می‌روید و مردم نیز به طور سنتی آنها را می‌کارند و گونه‌های وارداتی صنوبر، از جمله صنوبر دِلتوئیدِس و صنوبر اور آمریکان نیز در دهه‌های اخیر رایج شده و مشکلی به وجود نیاورده است.

 بنا بر تحقیقات اولیه انجام شده در ایران دربارهٔ درخت پالونیا و مقایسهٔ آن با صنوبر در محدودهٔ شرکت چوب و کاغذ مازندران، اختلاف معنی‌داری بین میزان رشد صنوبر و پالونیا دیده نشده است که البته این تحقیقات نیاز به صرف ۵ تا ۱۰ سال زمان و تحقیق بر روی رشد پالونیا در ایران دارد و هنوز به طور قطعی نمیتوان پالونیا را جایگزین صنوبر ایرانی کرد.

 پالونیا نیازمندی‌های خاصی دارد، ازجمله خاک زهکشی شده می‌خواهد و رس موجود در خاک آن نباید بیشتر از ۲۵ درصد و هوای خاک هم نباید کمتر از ۵۰ درصد باشد.

 نکاتی در خصوص کاشت و نگهداری از درخت پالونیا:

۱- بایداز کاشت این نوع درخت در کنار دیوار خودداری شود.

۲ – خودداری از کاشت درخت پالونیا در نزدیکی لوله‌های آب لازم است.

۳- حداقل در سال اول کاشت، درخت بایددر زمانهای معین آبیاری شود. بطوریکه هیچگاه خاک آن خشک نشده و برگهای آن جمع نشود.

۴- سعی شود در ابتدای رشد روند مسیر حرکت درخت را با هرس نمودن شاخه‌ها و جوانه‌های آن تعیین شود.

۵- حداقل سعی شود تا فاصله ۲ الی ۳ متر از ایجاد شاخه به سمت اطراف جلوگیری نموده و یک جوانه قوی را برای قلمه انتخاب شود.

روش های پرورش و قلمه زدن درخت پالونیا
نحوه کاشت درخت پائولوینا
برای تکثیر پالونیا 2 روش وجود دارد:
1-    کاشت بذر: در پاییز یا بهار اقدام شود بهتر است .
بذر را در قاب سرد بکارید و اگر در آفتاب قرار دهید زودتر شکوفا خواهد شد.
2-     قلمه ریشه
کاشت بذر:
بهترین روشی که برای تکثیر پالونیا می توانید استفاده کنید , روش تکثیر بذر هست , البته باید بستری که می خواهید بذر در آن کاشته شود از قبل خوب  با قارچ کش کاپتان , ضد عفونی شود.
بهترین زمان کاشت اون پاییز و اردیبهشت هست و بعد از ریشه پر شدن باید سازگار و به فضای گلخانه یا هوای ازاد منتقل بشوند .
قلمه ریشه:
درخت پالونیا را می شود از طریق قلمه ریشه هم تکثیر کرد . برای تکثیر از طریق قلمه زنی باید یک جوانه قوی را برای قلمه انتخاب کنید.
 جذب کننده زنبورها و حشرات مفید و همچنین برای ایجاد فضای بسیار زیبا است.

شرایط پرورش

مناسب ترین خاک برای کاشت درخت پالونیا , خاک لومی، شنی و خاک ماسه ای که خوب زهکشی شده باشد . هرچند پالونیا درختی است که تحمل کاشت در خاک های فقیر را هم دارد اما بهتر است که برای کاشت آن از خاک اسیدی یا خنثی برای آن استفاده شود و نور آفتاب به صورت غیرمستقیم به آن بتابد. اگر می خواهید پالونیاهایی که می کارید سرحال باشند و خوب رشد کنند باید در پاییز و یا بهار برای کاشت بذر اقدام کنید, ریشه های این درخت با بزرگ تر شدن درخت گسترده تر می شود و به همین دلیل باید این درخت ها را در فاصله پنج یا شش متر کاشت.

هم چنین در سال اول کاشت باید درخت را در زمان های معین آبیاری کرد و هیچ وقت نباید خاک آن خشک و برگ های آن جمع شود.
دستورات فنی کاشت نهال

آماده کردن عرصه کاشت

در صورت مسطح بودن زمین ، با استفاده از ادوات کشاورزی ، گاوآهن و غیره ، شیاری به عمق حدود ۴۰ سانتیمتر و به فواصل لازم ، بسته به شرایط منطقه ایجاد می گردد. سپس محل چاله ها در داخل و حاشیه شیارهای ایجادشده ، مشخص می شود.
اول با استفاده از تراز دستی یا دوربین ، خطوط تراز و همچنین محل غرس نهال ، مشخص می گردد . سپس روی خطوط تعیین شده ، شیاری به ابعاد حداقل ۴۰ × ۲۰ سانتیمتر ، به منظور جمع آوری هرز آبهای سطحی بین دو خط تراز و جلوگیری از فرسایش خاک حفر و در داخل آن ، چاله احداث می شود.

تراکم کاشت

به طور کلی فواصل کاشت نهال از یکدیگر ، بستگی به اهداف و شرایط محیطی دارد . فواصل کشت در شمال کشور کمتر ، در جنوب و مناطق بیابانی بیشتر و در سایر مناطق متوسط می باشد . در ایجاد فضای سبز هم ، فواصل کشت با توجه به نوع گونه و شرایط منطقه و اهداف تغییر می یابد .

گودبرداری

شکل چاله غرس نهال درختکاری ، معمولاً بصورت مکعب مستطیل ، مکعب مربع بوده ، به وسیله دست یا به وسیله مته گود برداری حفر می شود . موقع کندن ، خاک رویی را (به عمق ۳۰-۲۰ سانتیمتری ) که به آن خاک زراعی گفته می شود جداگانه ریخته و خاک زیری را از آن جدا کرده ، با مقداری کود پوسیده دامی مخلوط کرده ، سپس کف گوده را پس از پایان عملیات خاکبرداری شخم زده ، نرم می نمائیم.ابعاد چاله ها براساس سن ، وضعیت ریشه و نوع گونه تعیین می گردد بطور کلی هر قدر ابعاد آن بزرگتر باشد ، استقرارو رشد نهال بهتر خواهد بود .

زمان کاشت

بهترین زمان کاشت نهال ، معمولاً هنگام خواب نهال است در مناطق گرم و متعدله و نیمه سردسیر ، بهترین زمان کاشت ، پائیز پس از خواب رفتن نهال است ولی درمناطق سردسیر نهالکاری بهتر است پس از سپری شدن یخبندان انجام شود.
بهترین شرایط برای غرس نهال روزهای ابری وهوای آرام است .
در روزهای آفتابی وگرم و یا یخبندان و روزهایی که باد شدید است از کاشت نهال جداً خودداری شود .ختم زمان کاشت در پائیز طوری تنظیم و برنامه ریزی شود که ریشه نهال با محیط جدید قبل از فرارسیدن یخبندان انس پیدا نموده باشد لذا بایستی پایان زمان کاشت ۲ الی ۳ هفته قبل از بیداری ظاهری نهال باشد .
البته زمان کاشت نهالهای گلدانی ، از قاعده فوق مستثنی است زیرا نقل وانتقال و کاشت آنها در تمام طول سال عملی است مع الوصف رعایت موارد ذیل ضروری است .
۱-درموقع انتقال نهال نبایستی درجه حرارت مبدا با مقصد اختلاف داشته باشد .
۲-رطوبت بافت خاک گلدان درحدی باشد که مانع از هم پاشیدگی خاک گلدان شود.
۳-موقع کاشت ، ظرف گلدان ( نایلون و سفال و…) با احتیاط جداگردد، از کاشت نهال با ظرف و گلدان بطور جدی خودداری شود نحوه کاشت نهال

پس از پایان عملیات ترازیابی،احداث شیار و حفره چاله،عرصه آماده کشت برای نهال کاری می گردد.طریقه کاشت به شرح زیر صورت می گیرد
ابتدا در داخل چاله مقداری خاک سطحی زمین که با کود پوسیده دامی مخلوط شده ریخته می شود بطوریکه در موقع قراردادن نهال در داخل چاله ، یقه (طوقه ) نهال در سطح کف بانکت قرار می گیرد سپس بقیه خاک را مخلوط با مقداری کود به داخل چاله ریخته و نهالهای ریشه لخت را به آرامی تکان داده ، تا خاک چاله در لابلای ریشه قرار گیرد. آنگاه خاک اطراف یقه نهال با فشار پا فشرده می شود . نهال اصولاً بایستی در وسط چاله کشت شود

شرایط نگهداری

 آبیاری درخت پالونیا
خاک و رطوبت هوا برای رشد پالونیا بسیار مهم هستند. در صورتی که بارش باران در متوسط سالیانه، از 100 میلی‌متر در ماه کمتر باشد، باید آبیاری اضافی را برای درخت انجام دهید. به جای هر 10 میلی‌متر باران، باید 10 لیتر به گیاه آب دهید. اگر بارش باران زیر 50 میلی‌متر در ماه باشد، باید در سالیان آتی نیز آبیاری اضافی را ادامه دهید. آبیاری ناکافی رشد گیاه را کند می‌کند، اما منجر به از بین رفتن آن نمی‌شود. برای رشد بهینه‌ی گیاه در ماه‌های اولیه، بسیار مهم است که به صورت هفتگی 20 لیتر آب به گیاه بدهید. بهتر است که این مقدار به دو نیم تقسیم شده و در دو زمان متفاوت با استفاده از سیستم آبیاری قطره‌ای انجام بگیرد. در صورتی که کاشت پالونیا برای فروش در بازار انجام می‌گیرد، استفاده از فناوری آبیاری قطره‌ای توصیه می‌گردد.

باد
بهتر است که گیاه در نواحی فاقد بادهای شدید و با سرعت بیش از 28 کیلومتر بر ساعت کاشته شود. وقتی که بادهای شدید در محل کاشت وزیده می‌شوند، در سال‌های اولیه‌ی رشد باید از موارد مستحکم‌کننده استفاده شود تا گیاه بتواند تنه‌ی قدرتمندی را شکل دهد. اگر سرعت باد به بیش از 45 کیلومتر بر ساعت می‌رسد، گیاهان جوان تحت خطر قرار خواهند گرفت و کاشت درخت در چنین مناطقی باید نادیده گرفته شود.
رطوبت

هرچی رطوبت هوا بیشتر باشه برگها پهن تر و بزرگ تر میشن. یکی از بهترین پیشنهاد ها برای کاشت در مناطق جنوبی مثل اهواز و بوشهر و بندرعباس می باشد. مخصوصا اینکه این مناطق هم شرجی هستند . همینطور شهر های  مثل اردبیل و تبریز که سرد سیر هستند

هرس و تغذیه : 

این درخت خوراکش کودهای سه بیست یا کامل هست تا اول بهار به خوبی رشد کنه و تا برج ۳ این روند تغذیه ادامه داره ، در تابستون  یکی دو نوبت به کودهای پتاسیم بالا یا گلدهی جایگزین کنید  تا شاخه های جانبی بزنه و فرم گیاه خوب بشه. اگه کنار دیوار کاشته میشه باید نیم متر فاصله داشته باشه و قسمت انتهایی نباید هرس بشه تا بره بالا ، نکته رو لازمه بگم در عرض ۴ سال تا ۱۵ متر میتونه رشد کند

 

نتیجه گیری کلی از کاشت درخت پالونیا در ایران

در کشور ما کمتر در مورد کمبود چوب صحبت شده است در حالی که اکثر صنایع که از چوب و کاغذ استفاده میکنند وابستگی زیادی به چوب دارند . اکنون ایران با کمبود سالانه 700هزار متر مکعب چوب روبروست که ناچار این مقدار چوب از خارج کشور و عمدتا از روسیه وارد می‌شود

حال اگر برنامه ریزی دقیقی برای آینده داشته باشیم با کاشت درختان سریع الرشدی همچون پالونیا می توانیم تا حدودی این کمبود ها را جبران کنیم .

امروز در صنایع چوب و کاغذ کشورمان صنایع با کمبود سه میلیون متر مکعب فرآورده چوبی روبه‌رو هستند که رفع این مشکل نیازمند بهره‌گیری از روش‌های دیگر برای جبران این کمبود بوده تا صنایع وابسته با بحران و ورشکستگی مواجه نشوند. بدیهی است که برای جبران این کمبود چوب در کشور لازم است که گونه های درختانی که زود بازده هستند و رشد سریعی دارند شناسایی شوند .

آیا پالونیا سود آور است؟

از آنجایی که در حال حاضر عمده چوب مصرفی کشور از جنگال های شمال کشور تا مین می شود , لازم است که حتما به این مورد اشاره شود که جنگل‌ها مزرعه تولید چوب نیستند البته نمی‌توان صنعت چوب کشور را نادیده گرفت و چوب باید از جایی تامین شود با توجه به این که ایران یک کشور گرم و خشک محسوب می‌شود و دارای جنگل‌های زیادی نیست می‌توانیم بگوییم زراعت چوب بهترین گزینه‌ برای فرار از بحران جنگل‌زدایی است.

با تحقیقات و مطالعات انجام شده مشخص شده است که در شرایط عادی یک درخت پالونیا 5 ساله ارتفاعی بیش از 15 متر و قطر برابر سینه 30 تا 40 سانتی متر دارد که حجم چوب قابل استفاده آن 3/0 تا 5/0 درصد متر مکعب است و از سال پنجم مورد بهره‌برداری قرار می‌گیرد.

 بنابراین می توان نتیجه گرفت که کاشت و پرورش درخت پالونیا در حال حاضر بسیار مورد اهمیت است و می تواند گزینه مناسبی برای تامین نیاز داخلی به چوب و همچنین ایجاد اشتغال و کسب سود باشد.
طرح کاشت درخت پالونیا یک طرح با بازدهی بالای 30 درصد است , در سال 98 برای کاشت درخت پالونیا در 2 هکتار زمین نیاز به سرمایه ای حدودا 300 میلیون تومان است که طرح از سال پنجم به بعد شروع به سودهی می کند و سود قابل توجهی خواهد داشت.

با تحقیقات و مطالعات انجام شده مشخص شده است که در شرایط عادی یک درخت پالونیا 5 ساله ارتفاعی بیش از 15 متر و قطر برابر سینه 30 تا 40 سانتی متر دارد که حجم چوب قابل استفاده آن 3/0 تا 5/0 درصد متر مکعب است و از سال پنجم مورد بهره‌برداری قرار می‌گیرد.

 بنابراین می توان نتیجه گرفت که کاشت و پرورش درخت پالونیا در حال حاضر بسیار مورد اهمیت است و می تواند گزینه مناسبی برای تامین نیاز داخلی به چوب و همچنین ایجاد اشتغال و کسب سود باشد.طرح کشت پائولونیا هیبرید تریپیلوئید برای یک هکتار زمین در یک دوره ۴- ۵ ساله به شرح ذیل توضیح داده شده است. دقت داشته باشید که فقط این واریته در این مدت زمان میتواند این مقدار چوب با گرید ( یک آ ) تولید کند بقیه واریته های هیبرید در مدت حداقل ۸ سال به این تولید میرسند . سوالات احتمالی خود در رابطه با این طرح را در اینجا مطرح کنید.

 

مشخصات زمین
طول زمین(متر)	۱۰۰
عرض زمین(متر)	۱۰۰
تعداد کانال	۲۰
عمق کانال(متر)	۲
عرض کانال(متر)	۰٫۵
حجم خاک کانال(مترمکعب)	۲۰۰۰
مساحت زمین(هکتار)	۱
تراکم کاشت نهال	۶۲۵
آب موردنیاز روزانه(لیتر) هر نهال	۷ – ۲۰

 

گونه های مختلف درخت پالونیا در دنیا:

 

Paulownia fortunei
Paulownia australis
Paulownia catalpifolia
Paulownia tomentosa var. coreana
Paulownia duclouxii
Paulownia elongata
Paulownia fargesii
Paulownia glabrata
Paulownia grandifolia
Paulownia imperialis
Paulownia kawakamii
Paulownia lilacina
Paulownia longifolia
Paulownia meridionalis
Paulownia mikado
Paulownia recurva
Paulownia rehderiana
Paulownia shensiensis
Paulownia silvestrii
Paulownia taiwaniana
Paulownia thyrsoidea
Paulownia tomentosa – پالونیای شهبانو
Paulownia viscosa

 

 معرفی رقم پالونیا فورتونی

 پالونیا فورتونی که با نام درخت اژدها نیز شناخته می شود و به دلیل گلهای سفید-بنفشش معروف به پالونیا سفید یا گل سفید می باشد، گونه ای سریع الرشد و شناخته شده پالونیاست این رقم در مناطق گرم و معتدل نتیجه مطلوبی دارد.

رقم فورتونی مخصوص مناطق با ارتفاع پایین می باشد و در مناطق پست نتیجه بهتری دارد.

میزان چوبدهی گونه P.fortunei در حدود ۴۰ درصد بیشتر از سایر گونه ها بوده بنابراین در اصلاح نژاد بعنوان یکی از پایه ها باید مد نظر قرار گیرد این رقم در مناطق چین، ویتنام و لائوس، با بارندگی حدود ۷۷۰ میلی متر می روید.

رقم فورتونی و رقم   P. tomentosa Steud نسبت به ارقام دیگر پالونیا در خاک های رسی با محتوای رس زیاد (حدود ۳۰ درصد) رشد بیشتری دارد.

مناسبترین گونه برای ﻧﻬالکاری در حاشیه جاده ها گونه P.fortunei  می باشد این رقم تا دمای ۱۵- درجه را نیز می تواند تحمل کند.

پالونیا فورتونی نسبت به شوری خاک حساس است و واکنش خوبی نمی دهد، شوری بر جوانه زنی بذرها نیز تاثیر مطلوبی نمی گذارد.

پالونیا فورتونی درختی برگ ریز است و قبل از پاییز برگ هایش شروع به زرد شدن می کنند، از برگ های آن برای تولید کمپوست یا کود سبز استفاده می شود.

پالونیا فورتونی به راحتی از طریق بذر تکثیر می شود و رشد خوبی دارد البته برای رشد نیاز به محیطی نورگیر و روشن دارد.

ارتفاع پالونیا فورتونی به طور متوسط تا ۶ متر و عرض آن به ۳ تا ۴ متر می رسد، از این درخت به منظور تولید چوب،

پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید

پائولونیا تری‌پلوئید از سه گونه‌ی فورتونی(گونه‌ای گرمسیری)، الونگاتا(که خود ترکیب از دو گونه‌ی تومنتوسا و فورتونی است) و کاواکامی(گونه‌ای گرمسیری) رگ‌گیری ژنتیکی شده و ویژگی‌های خاص هر یک از گونه‌های فوق را به ارث برده است. به این مفهوم که ویژگی سرعت فوق العاده در رشد را از گونه‌ی کاواکامی، ویژگی مقاومت در مقابل کم‌آبی و عوامل نامساعد محیطی و آفات را از پائولونیا الونگاتا و ویژگی قابلیت رشد دوباره بعد از قطع شدن ساقه را از پائولونیا فورتونی به ارث برده است. درخت پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید با نام تجاری پائولمیا، ساخت شرکت معتبر ایتالیایی می‌باشد و تنها توسط شرکت توت آبی پایتخت در کشور عرضه می‌شود.

 نکات دیگری درباره‌ی پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید

پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید تنها گونه‌ای در دنیا می‌باشد که از ۳ گونه‌‌ گیاه اصلی تشکیل شده است. این امر نشان می‌دهد که گیاه مذکور نسبت به سایر گونه‌های هیبرید دارای صفات و ویژگی‌های برجسته‌تری است. درخت پائولونیا به خودی‌خود مقاومت بالایی دربرابر کم‌آبی دارد. میزان این مقاومت در گونه‌های هیبرید بیشتر هم می‌شود و در بین گونه‌های هیبرید، بیشترین مقاومت دربرابر کم‌آبی را گونه هیبرید تری‌پلوئید دارد، به‌طوری‌که نیاز سالانه این درخت به آب، تنها ۲۰۰ الی ۳۰۰۰ مترمکعب در هر هکتار ارزیابی شده است.

 سرعت رشد و چوب‌دهی تری‌پلوئید نیز نسبت به دیگر گونه‌های هیبرید و غیرهیبرید بسیار بالاتر می‌باشد. متخصصین میزان چوب‌دهی پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید را یک مترمکعب در هر چهار سال عنوان کرده‌اند. یعنی در شرایط ایده‌آل و در دوره رشد گیاهان، ماهانه تا یک متر افزایش طول و در پایان ۴ سال، ارتفاع ۱۶ متر و قطر ۳۵ سانتی‌متر قابل انتظار است. به‌طورمثال سرعت رشد این گیاه را در شرایط ایده‌آل می‌توان با سرعت رشد درخت بلوط مقایسه کرد؛ به‌نحوی‌که قطر پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید ۴ ساله با قطر بلوط ۴۰ ساله برابری می‌کند. به‌طورکلی این درخت می‌تواند به ارتفاعی برابر با ۲۵ متر و قطر تنه یک متر برسد. با این تفاسیر میتوان به پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید لقب “سریع الرشدترین گونه‌ی سریع الرشدترین درخت دنیا” را اعطا کرد. همچون دیگر ویژگی‌ها و صفات، مقاومت دربرابر عوامل نامساعد محیطی، آفات و کمبودهای مواد معدنی نیز در گونه‌ی پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید بسیار بیشتر از گونه‌های دیگر پائولونیا می‌باشد.

محققین مقاومت دمایی این گونه را بین ۳۵- تا ۵۲+ درجه‌ی سلسیوس ارزیابی کرده‌اند. از دیگر ویژگی‌های این درخت اعجاب‌انگیز می‌توان به مواردی چون خاصیت تلطیف‌دادن به هوا به‌موجب فتوسنتز بالا، ویژگی پهن‌برگی، گل‌دهی طولانی مدت (۲ الی ۳ ماه)، گل‌های بسیار معطر این گیاه و رشد مجدد و به مراتب سریع‌تر بعد از بریده‌شدن کامل درخت اشاره کرد. شرکت تولید کننده‌ی این محصول برای جلوگیری از هرگونه تهاجم گیاهی، تداخل گونه‌ها و مشکلات بیولوژیکی، اقدام به عقیم‌سازی گیاه پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید نموده است. به همین دلیل گیاه حاصل‌شده از تکثیر این گیاه، ویژگی‌ها و صفات پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید را نخواهد داشت.

انتظارات از قدرت جذب کربن دی اکسید و تصفیه هوا در پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید بسیار زیاد است. برای مثال قدرت جذب کربن دی اکسید پائولونیا در مقایسه با سدر ژاپنی، ۱۰ برابر بیشتر است. ۶۰ سال تحقیقات انجام‌شده توسط دانشگاه هیروشیما در ژاپن نشان می‌دهد که پائولونیا ۳٫۵ برابر بیشتر از سایر درختان کربن دی اکسید جذب می‌کند. برگ‌های درخت پائولونیا تری‌پلوئید با مکیدن گردوغبار و آلاینده‌ها، هوا را تصفیه می‌نماید. یک هکتار مزرعه‌ی پائولونیا هیبرید تری‌پلوئید می‌تواند در سال ۶ کیلوگرم از گوگرد هوا را تصفیه نماید.

 

 

 

 

ویژگی‌های منحصربه‌فرد این گونه را می‌توانید به‌طور اختصار در جدول زیر مشاهده کنید

ویژگی‌ها	توضیحات
پایه‌های مادری	فورتونی – کاواکامی – الونگاتا(تومنتوسا و فورتونی)
نیاز آبی سالانه	۲۰۰ الی ۳۰۰۰ متر مکعب برای هر هکتار
میزان چوب‌دهی و گرید چوب تولیدی	یک مترمکعب در مدت زمان ۴ سال با گرید چوب ۱A
بیشینه و کمینه دمای قابل‌تحمل حداکثری	۳۵- تا ۵۸+ درجه‌ی سلسیوس
زمان گل‌دهی	سال سوم
مدت گل‌دهی	دو ماه
تعداد دفعات برش	۱۲ مرتبه
میزان جذب CO۲	۳٫۵ برابر سایر درختان
مقدار نیتروژون موجود در برگ‌ها	۳٫۸۶

 

 

 

 

تهیه دستورالعمل کشت برنج به روش آبیاری قطره ای مناسب با اراضی طرح